Seria ze stajni Microsoftu nazwana po prostu Flight Simulator święci już kolejny rok swojego triumfu. Tym razem pod nazwą "Century of Flight". FS 2004 zwany też FS9 jest zupełnie innym symulatorem niż IŁ-2 czy Lock On. Najważniejsza różnica to oczywiście to, że jest to symulator maszyn cywilnych. To symulator, gdzie panują już zupełnie inne realia niż w naszej podniebnej, "iłkowej" wojnie.. Zacznijmy jednak od początku. Dlaczego FS2004 na stronie o iłku? Seria Microsoftu wydawana jest już od ładnych kilku lat i w zasadzie co dwa lata dokonuje się nowa odsłona tegoż symulatora. Schemat samej gry w zasadzie jest wciąż taki sam. Jest to symulator maszyn cywilnych, z rozbudowaną nawigacją, z interaktywnymi panelami (czego np. w IL-2 FB czy Lock Onie wyraźnie brak) z w zasadzie pełnym zarządzanie silnikiem, czy to w samolotach odrzutowych czy w napędzanych zwykłymi tłokami. Oprócz tego mamy możliwość dopasowywania się do panujących w lotniczym świecie procedur, w pełni korzystamy z  udogodnień i już obecnie wymogów jeśli chodzi o naprowadzanie samolotu (NDB, VOR, ILS), czy kontrolę naziemną/wieżę kontroli ruchu lotniczego. Wszystko to powoduje, że seria FS jest symulatorem, który śmiało można nazwać symulatorem lotniczym z prawdziwego zdażenia. Celem tego działu jest jedynie przybliżenie tytułu jakim jest seria Flight Simulator, gdyż jest to sim, w który każdy szanujący się fan symulatorów powinien choć raz zagrać. Oczywiście przede wszystkim loty skupiają się tutaj na trasie od punktu A do punktu B. Sęk tylko w tym, że powinniśmy zastosowywać się do procedur panujących w cywilnym świecie lotniczym, a do tego obsługiwać maszynę, począwszy od włączenia świateł pozycyjnych, a skończywszy na podkołowaniu pod bramę portu lotniczego używając zróżnicowanych hamulców kołowych, stosując rozdzielenie sterowania silnikami i wybierając odpowiednie drogi. Do tego należy dodać że FS2004 na najwyższych ustawieniach graficznie jest wręcz doskonały optycznie, czyli podczas lotu... możemy w dosłownym tego słowa znaczeniu podziwiać widoki z naszego kokpitu. Fs9 "Century of Flight" został wydany w okresie 100 - lecia lotnictwa (stąd tytuł) i różni się od innych Fs-ów przede wszystkim zbiorem dostępnych samolotów. Mamy tutaj maszyny z początku poprzedniego wieku, ale jeśli ktoś chce usiąść za sterami Jumbo Jet'a nic nie stoi na przeszkodzie. Scenerie są aktualne, a za to w FSach mamy cały świat. Chcesz zorganizować lot z Korsyki na Maltę? No problem. Chcesz przed egzotycznymi wakacjami zobaczyć jak wygląda Tajlandia? Odpal Fligth Simulator, wybierz lotnisko w Bangkoku i krążąc nad wzniesieniami opracuj drogę swoich wycieczek. Chcesz zanudzić się lotem w 767 z Okęcia do Nowego Yorku, zrób dużo kawy, usiądź na czymś miękkim i wystartuj w efesie... Seria FS spotyka się oczywiście ze słowami krytyki ze strony wirtualnych pilotów tych bardziej bojowych symulatorów, jest jej jednak tyle, ile krytyki fanów symulatorów maszyn cywilnych do z kolei tych bojowych. Tak, czy siak, oba światy się uzupełniają. Bez samolotów cywilnych i myśli człowieka o lataniu począwszy od Ikara nie byłoby samolotów bojowych. Bez wojen i myśliwców czy bombowców nie mielibyśmy teraz maszyn cywilnych w takim stopni jakie widzimy na niebie. W FS2004 mamy też załączone historyczne loty, których możemy stać się bohaterami, jest to zatem też kawałek po prostu nieźle opowiedzianej historii. Reasumując: mamy zatem całą mapę świata, wspaniałą grafikę, dźwięki, poprawny model lotu wielu samolotów oraz prawie ich pełną obsługę wraz z instrukcjami, realistyczne warunki i efekty pogodowe, opcję treningową, multiplayer, kilkanaście samolotów do wyboru (wersja podstawowa symulatora). Czy warto? Dla mnie na pewno tak. Po głuchych dźwiękach plujących MK103, warto czasem zasiąść za sterami szybowca wyniesionego nad polskimi Tatrami... FS jest też nieco innym z programowego założenia symulatorem niż znany nam ił. Producent, w tym wypadku Microsoft, zastosował otwarty, wirtualny świat. Oznacza to, że każdy w zasadzie może opracować model samolotu, scenerię, czy zmodyfikować już istniejący samolot po swojemu jeśli zna się na projektowaniu komputerowym. Dzięki takiej możliwości do FS można dodawać nieskończoną ilość obiektów czy samolotów ograniczoną jedynie zasobem naszego HDD i możliwościami sprzętowymi. Wiele z dodatków (i to nawet tych świetnie opracowanych przez entuzjastów wirtualnego lotnictwa) jest za darmo dostępna na stronach znanych serwisów o Microsoft Flight Simulator. Rozkwitł też handel płatnych add-onów dla serii FS, które najczęściej zasługują na same pochwały. Zasiądźmy więc w kokpicie jednej z maszyn "Century of flight"...  

"Złoty wiek lotnictwa - tak można określić okres, w który tematycznie wciąga nas FS2004. Oczywiście na tym się nie kończy bo piękny FS2004 to symulator obejmujący i teraźniejszość."                             

Kluczowymi plikami odpowiedzialnymi za wyświetlanie powierzchni ziemi jak i wszystkich obiektów stacjonarnych w FS są pliki z rozszerzeniem bgl. Kształtują one m. innymi siatkę powierzchni ziemi. Odwzorowanie siatki można jednak modyfikować nadając jej bardziej realne kształty. Najprostszą drogą jest modyfikacja pliku FS9.cfg (dane aplikacji/microsoft/fs9, można też plik znaleźć przez opcję wyszukaj pod programem systemowym). Dalej otwieramy ten plik za pomocą notatnika i należy wyszukać linię w pliku TERRAIN_MAX_VERTEX_LEVEL=19. Poziom 19 odpowiedzialny jest za wyświetlanie i generowanie nierówności terenu. Liczbę tę możemy ustawić na 20 lub 21 w przypadku mocnych komputerów. Od tej pory nasza powierzchnia ziemi będzie bardziej poszarpana a rzeki czy strumienie będą rzeźbić swoje koryta. Uwaga! Polecam też temat na forum Avsim TUTAJ na temat ustawień graficznych pod FS2004, oraz temat związany z wyświetlaniem foto scenerii TUTAJ.

Dalej powinno się ściągnąć pliki typu MESH z krajobrazami nad jakimi chcemy latać. Defaultowy FS zawiera już takie pliki, jednak kaniony czy góry raczej są bardziej wygładzane niż strzeliste. Najkrócej pliki typu MESH można określić jako siatkę powierzchni ziemi, która powstała za pomocą skanowania dzięki urządzeniom mierniczym i skanującym z promów kosmicznych. Odpowiednie mapy są obrabiane przez entuzjastów FS'a czy firmy produkujące dodatki płatne do FS i można je ściągać z sieci. Różnice są kolosalne. Najbliższy naszemu sercu jest niewątpliwie projekt Tatry (link w sekcji polskiej). Wystarczy polatać w FS przed zainstalowaniem dodatku Tatry i po. Jesli jeszcze góry znamy jak własną kieszeń efekt murowany. Tatry z delikatnych pagórków zamieniają się w ostre pofałdowane powierzchnie. Należy do tego zaznaczyć, że MESH dokładnie odwzorowuje mapę, więc rozmieszczenie dolin, pagórków czy gór jest zgodne z rzeczywistością. Cały świat w siatce MESH można zassać Tutaj. Na górze mamy mapę terenów (Download  the Terrain Map (1.5MB)) gdzie możemy odszukać interesujące nasz tereny i wg. specyfikacji zassać konkretny plik. Plik po rozpakowaniu wstawiamy do add on scenery/ scenery. Warto jednak poszukać w sieci, czasem można znaleźć interesujący nas region jeszcze lepiej zrobiony niż na stronie Simviation. Oczywiście pliki te odpowiednio też "ważą". Miejsce na dysku obowiązkowo, wystrczy, że podam przykład, że mój FS ma obecnie 8,2 GB, a jak instalowałem było coś koło 2 :). Polecam też plik pod nazwą polandme.zip na FlightSim (należy znaleźć przez opcję szukaj i bibliotekę plików). Jest to Mesh całej powierzchni Polski. Dalszą sprawą którą również powinno się zmienić to tekstury wody. Woda default w FS jest raczej denerwująca i posiada nienaturalną barwę. Na szczęście pliki dot. wody są darmowe na wielu stronach. Przedtem radzę jednak porobić kopie zapasowe folderów odpowiedzialnych za wyświetlanie tekstur powierzchni. Czasem stworzone przez graczy tekstury są gorsze niż te, które mamy w zwykłym FS2004 i lepiej wtedy powrócić już do poprzedniej wersji. Polecam chociażby te Tutaj (7,4Mb).

Dalszą rzeczą jest dodawanie obiektów do FS. Tutaj sprawa wygląda już nieco trudniej jeśli chcialibyśmy opracować coś od podstaw. Skupmy się jednak na ogólnodostępnej i bardzo prostej metodzie, programie FS Enhancer 2004. Na screenie wyżej, wszystko co znajduje się wokół Twin Bonanzy jest dodane dzięki FS Enhancer. Program jest w pełnej wersji płatny, jednak w demie (free) można dodawać do 6- ciu obiektów z bardzo pokaźnej listy. Pełen program do wypróbowania z ograniczoną liczą dodawanych obiektów można zassać Tutaj. Oprócz pojazdów i ludzi można dodawać samoloty AI, budynki, rośliny, zwierzęta, obiekty militarne oraz dźwięki. Instrukcja obsługi programu wraz z wykazem klawiszy skrótowych do edytora znajduje się razem z dodatkiem.

Samoloty dostępne w FS to już nieco inna bajka. Te płatne najczęściej są zrobione bardzo dobrze, z załączoną pełną instrukcją oraz wieloma dodatkami. Poziom tych darmowych jest bardzo różny. Od naprawdę świetnie odwzorowanych maszyn z pełnym aktywnym panelem wirtualnym, oraz wieloma animowanymi elementami, po samoloty jedynie z panelem 2D i bardzo słabymi teksturami nie mówiąc już o modelu lotu. Najczęściej samoloty płatne można ściągnąć z sieci po podaniu numery karty kredytowej, czy dzięki innej formie płatności, po te darmowe wystarczy kliknąć najczęściej Download, a potem postępować według załączonej instrukcji instalacji. Często też zabawę mogą nam uprzyjemnić potworzone loty dla ściągniętych samolotów. Co bardziej liczące się grupy projektantów do nowych samolotów załączają dodatkowe scenerie charakterystyczne dla danej maszyny. Do tego opracowując trasy i cele konkretnych lotów co pozwala też nam lepiej poznać historię czy genezę konkretnej maszyny. FS2004 wzięty od razu z pułki daje nam 23 pojazdy powietrzne więc też nie jest to mała cyfra, zważywszy, że są to jedne z najlepiej wykonanych maszyn jakie kiedykolwiek wypuścił Microsof. Natomiast na temat ustawień graficznych pod FS2004 możecie poczytać na stronie Microsoftu Tutaj.

Przykładowe screenshoty powierzchni ziemi i samolotów w FS2004 możecie zobaczyć klikając na miniaturki:

Kolejno na screenach: Szybowiec na tle doskonale zrobionej Emma Field 2004 (USA)- dodatek Lago, B-25 startujący z lotniskowca USS Nimitz, motoparalotnia na tle powierzchni Georender (USA)- dodatek Lago, F-16 Viper oraz Mesh powierzchni ziemi niedaleko Insbrucka (Austria), King 350 a pod nim Mesh Skandynawii.